Mevzu İTÜ: İTÜ'nün enstitüleri

13 fakülte, 39 lisans programında eğitim vermekte olan İTÜ, ayrıca bünyesinde 6 adet enstitü de bulundurmaktadır.

Deprem Mühendisliği ve Afet Yönetimi Enstitüsü

İTÜ’de enstitü eğitiminin başlangıcı 1939 Erzincan depremine kadar uzanmaktadır. Erzincan depremi ile İTÜ’de deprem ve deprem mühendisliği çalışmaları başlamış ve Nafia Vekaletince (günümüzdeki Çevre ve Şehircilik Bakanlığı) yürütülen birçok çalışmaya katılınmıştır. 1951 yılında İTÜ Rektörlüğü’ne bağlı olarak Sismoloji Enstitüsü kurulmuştur. Depremlere dayanıklı yapılar üzerinde araştırma yapmak üzere kurulan ve UNESCO yardımıyla çalışmaya başlayan Sismoloji Enstitüsü daha sonra Japon bilim adamlarının katkısı ile ülkemizde ilk defa Deprem Mühendisliği ve Sismoloji konularında araştırmalara başlamıştır ancak 1982 yılında 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanunu sonrası bu enstitü kapatılmıştır.

Prof. Dr. M. Hasan BODUROĞLU’nun İnşaat Fakültesi Dekanlığı döneminde Japon Bilim adamları ile yürütülen çalışmalar sonucu 1993 yılında JICA tarafından desteklenen beş yıllık iş birliği anlaşması projesi kapsamında İTÜ’de Deprem Mühendisliği Araştırma Alt Merkezi ile Deprem Mühendisliği Eğitim ve Öğretim Alt Merkezi kurulmuştur. Süresi iki yıl uzatılan ve sekiz yıl süren bu proje kapsamında İTÜ Yapı ve Deprem Mühendisliği Laboratuvarı kurulmuş ve deneysel araştırma yapma imkanına kavuşulmuştur. Prof.Dr. M. Hasan BODUROĞLU’ nun İnşaat Mühendisliği Bölüm Başkanlığı döneminde 2001 yılında Lisansüstü Programlarının yeniden yapılanması çalışmaları içinde İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı altında Deprem Mühendisliği Programı açılmıştır.

Enstitünün günümüzdeki hali olan “Deprem Mühendisliği” ile “Afet ve Acil Durum Yönetimi” anabilim dallarını içeren Deprem Mühendisliği ve Afet Yönetimi Enstitüsü, ilgili yönetmelik T.C. Resmi Gazete'nin 06.10.2010 tarihindeki 27721 sayılı nüshasında yayınlanarak kurulmuştur.

Enerji Enstitüsü

İTÜ’nün tarihindeki ikinci enstitüsü olan Enerji Enstitüsünün geçmişi 1961 yılında kurulan Nükleer Enerji Enstitüsüne dayanmaktadır. Enstitü 2003 yılında, enerjinin diğer branşlarını kapsayacak şekilde yeniden yapılandırılarak Enerji Enstitüsü halini almıştır. Günümüzde Nükleer Araştırmalar, Yenilenebilir Enerji, Konvansiyonel Enerji, Enerji Planlaması ve Yönetimi, Enerji Bilim ve Teknoloji anabilim dallarında eğitim vermektedir. Türkiye'nin çalışan tek nükleer araştırma reaktörü olan İTÜ TRIGA Mark-II Nükleer Araştırma ve Eğitim Reaktörü de bu enstitüde bulunmaktadır.

Fen Bilimleri Enstitüsü

İTÜ bünyesindeki bir diğer enstitüsü olan Fen Bilimleri Enstitüsü, 1982 yılında yayınlanan ve Sismoloji Enstitüsünün de kapatıldığı kanun olan Yüksek Öğretim Kanunu ile kurulmuştur. Enstitü, bünyesi altında bulunan 50 anabilim dalı altında 133 lisansüstü program yürütmektedir. Türkiye’nin en büyük Fen Bilimleri Enstitüsü olan İTÜ FBE, 2019 verilerine göre bünyesinde 12340 lisansüstü öğrenci bulundurmaktadır.

Sosyal Bilimler Enstitüsü

Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1982 yılında İTÜ Mimarlık Fakültesi’nin yüksek lisans ve doktora programları dahil edilerek açılmıştır. 1984-85 akademik yılında mimarlık ve şehircilikle ilgili bütün yüksek lisans programlarının Fen Bilimleri Enstitüsü’ne devredilmiştir. Enstitü, 1982 yılından bu yana lisansüstü programların organize edilmesini sağlayan Enstitü, güzel sanatlar, müzik, sanat tarihi, işletme, iktisat, dans ve performans, siyaset, bilim ve teknoloji tarihi, iç mimarlık, denizcilik çalışmaları gibi alanlarda yüksek lisans, doktora ve sanatta yeterlik; yöneticiler için işletme (Executive MBA), girişimcilik ve yenilik yönetimi, teknoloji yönetimi, müzik alanlarında ise tezsiz yüksek lisans programları yürütmektedir. Çok disiplinli yapısı ile dikkati çeken Sosyal Bilimler Enstitüsü 2018-2019 akademik yılı itibariyle 15 anabilim dalında 27 farklı programla faaliyet göstermektedir.

Avrasya Yerbilimleri Enstitüsü

1997 yılında, Türkiye jeolojisinin en önemli isimlerinden biri olan Prof.Dr. İhsan Ketin başkanlığında İTÜ Maden Fakültesi Genel Jeoloji anabilim dalında araştırmalarını sürdüren bir grup bilim insanı tarafından yer ile ilgili çok disiplinli araştırmaları tek bir çatı altında toplamak amacı ile kurulmuş olan AYBE, 1998 yılında ilk öğrencilerini alarak faaliyetlerine başlamıştır. Enstitüde, Avrasya Kıtası ve onu çevreleyen denizlerin jeoloji, jeofizik, atmosfer ve okyanus bilimlerine yönelik araştırmalarda bulunulmakta ve bu konularda lisansüstü eğitim verilmektedir. Enstitü bünyesinde Katı Yer Bilimleri, İklim ve Deniz Bilimleri, Ekoloji ve Evrim Bilimleri olmak üzere 3 anabilim dalı bulunmaktadır.

Katı Yer Anabilim Dalı öğretim üyeleri ağırlıklı olarak jeoloji, jeofizik, tektonik ve jeomorfoloji konularında araştırmalarda bulunmaktadır. Bu kapsamda bilhassa Türkiye ve Asya’nın jeolojisi ve tektoniği konusunda yapılan çalışmalar, dünya çapında ses getiren araştırmalardan olmuşlardır. Ülkemiz ile ilgili yapılan hemen her çalışmada Enstitü üyelerinin bu çalışmaları atıf almaktadır. 1999 yılında yaşanan üzücü depremler enstitünün popülerliğini ve tanınırlığını önemli oranda artmasına neden olmuştur.

İklim ve Deniz Anabilim Dalı öğretim üyeleri ise büyük ölçüde iklim değişikliği konusunda çalışmalar yapmaktadırlar. Bu anabilim dalında fizik, matematik, meteoroloji, çevre gibi farklı disiplinlerden gelen öğrenciler bulunmaktadır. İklim ve Deniz bilimlerinde ayrıca hava kirliliği, güncel ve geçmiş iklim değişiklikleri, atmosferik modellemeler, bölgesel iklim modelleri ve hidrometeorolojik gözlemler üzerine araştırma faaliyetleri gerçekleştirilmektedir.

Ekoloji ve Evrim Anabilim Dalı, Katı Yer ile Su ve Atmosfer ara yüzünde yaşayan canlıların evrimi ve ekosistemine ilişkin araştırmalarda bulunmaktadır.

Bilişim Enstitüsü

İTÜ Bilişim Enstitüsü, Bilişim Uygulamaları, Bilgisayar Bilimleri, Hesaplamalı Bilim ve Mühendislik ile İletişim Sistemleri Anabilim Dallarında; Bilgi Güvenliği Mühendisliği ve Kriptografi, Bilgi Teknolojileri, Bilgisayar Bilimleri, Bilişim Uygulamaları, Coğrafi Bilgi Teknolojileri, Hesaplamalı Bilim ve Mühendislik, İnşaat Yönetiminde Bilişim, Uydu Haberleşmesi ve Uzaktan Algılama programlarında lisansüstü düzeyde eğitimler vermektedir bu alanlarda temel ve uygulamalı araştırmalar yapmaktadır. 13.07.1999 tarihinde İTÜ'ye bağlı olarak kurulan Bilişim Enstitüsü, insan gelişiminin tüm boyutlarında bilgi teknolojileri uygulamalarına yönelik lisansüstü düzeyde eğitim ve araştırma yapan bir birimidir. Bilişim Enstitüsü'nün görevi, bilgi teknolojilerinin tüm uygulama alanlarında araştırma ve eğitimi teşvik edecek disiplinler arası bir platform oluşturmaktır.

Havacılık Enstitüsü

İTÜ’nün yedinci enstitüsü olacak Havacılık Enstitüsü, 16 Aralık 2019 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanan yönetmelikle beraber resmen faaliyete geçti. Detaylar için tıklayınız.